Koel en niet te vochtig: rond de 16 tot 18 graden en een relatieve luchtvochtigheid tussen 40 en 60 procent. Dat zijn de richtwaarden die je voor een slaapkamer het vaakst tegenkomt. Zie ze als vuistregel en niet als harde grens. Met een hygrometer zie je waar jouw kamer zit. Kort luchten en een dekbed dat bij het seizoen past, doen de rest.
Welke temperatuur is ideaal in de slaapkamer?
Vaak wordt een slaapkamer van 16 tot 18 graden aangeraden. Je lichaamstemperatuur daalt 's nachts een beetje, en in een koele kamer gaat dat makkelijker dan in een warme. Onder je dekbed is het intussen gewoon warm. Daar maak je met je eigen lichaamswarmte een klein klimaat, los van de kamer.
Het is geen wet. Wie het snel koud heeft, slaapt misschien liever bij 19 graden, en anderen zetten de verwarming in de slaapkamer de hele winter uit. Let vooral op hoe je wakker wordt. Lig je te woelen of word je klam wakker, dan is het te warm, in de kamer of onder je dekbed. Wat je dan aan je bed kunt doen, staat in te warm slapen. Heb je het juist koud, lees dan koude voeten in bed.
In de zomer haal je die 16 tot 18 graden vaak niet. Houd overdag zonwering en ramen dicht zolang het buiten warmer is, en zet ze open zodra het afkoelt.
Luchtvochtigheid: wat betekent 40 tot 60 procent?
Lucht bevat altijd wat waterdamp. De relatieve luchtvochtigheid geeft aan hoeveel, vergeleken met het maximum dat lucht van die temperatuur kan vasthouden. Koude lucht kan minder vocht vasthouden dan warme. Daarom slaat vocht neer op de koudste plek in de kamer, zoals het raam of de hoek achter de kast tegen een buitenmuur.
In een slaapkamer stijgt de luchtvochtigheid 's nachts vanzelf, omdat je met elke ademhaling wat vocht uitademt. Met twee mensen in een kleine kamer met alles dicht loopt dat flink op. In de winter speelt soms het omgekeerde. Koude buitenlucht die binnen opwarmt, wordt droog, en een goed verwarmde slaapkamer kan dan onder de 40 procent zakken. Veel mensen merken dat aan een droge mond of keel bij het wakker worden.
Is de lucht te droog, zet dan eerst de verwarming in de slaapkamer lager. Bij dezelfde hoeveelheid vocht is koelere lucht relatief vochtiger. Een luchtbevochtiger kan ook, als je hem geregeld schoonmaakt.
Meten met een hygrometer
Temperatuur kun je nog wel op gevoel schatten, luchtvochtigheid bijna niet. Een digitale hygrometer meet allebei. Zet hem op ongeveer borsthoogte, uit de buurt van raam en radiator en niet in de zon. Niet vlak naast je kussen, want daar meet je vooral je eigen adem. Geef hem na het neerzetten even de tijd om op kamertemperatuur te komen.
Kijk daarna een week lang op twee momenten: 's avonds als je naar bed gaat en 's ochtends meteen na het opstaan, voordat je het raam opendoet. Het verschil laat zien hoeveel vocht er 's nachts bij komt. Veel meters onthouden de hoogste en laagste waarde, dan hoef je 's nachts niet te kijken. Een eenvoudige meter kan een paar procent afwijken, dus let vooral op de lijn over de week.
| Wat de meter 's ochtends zegt | Wat het betekent | Wat je doet |
|---|---|---|
| Onder de 40% | Droge lucht, vaak in de winter met de verwarming aan | De verwarming in de slaapkamer lager zetten |
| 40 tot 60% | Binnen de vuistregel | Niets veranderen, gewoon blijven luchten |
| 60 tot 70% | Aan de vochtige kant | 's Nachts een raam op een kier of het rooster open |
| Boven de 70% of natte ramen | Meer vocht dan er weg kan | Meer ventileren en zoeken waar het vocht vandaan komt |
| Onder de 16 °C | Koel, zeker voor koukleumen | Een warmer dekbed, of beide delen van je 4-seizoenen dekbed samen |
| Boven de 20 °C | Warm om in te slapen | Verwarming lager en een koeler dekbed |
Ventileren en luchten
Ventileren en luchten klinken als hetzelfde, maar het zijn twee dingen. Ventileren doe je de hele tijd een beetje, met een open rooster boven het raam of een raam op de kierstand. Luchten is kort en flink: ramen wijd open, liefst aan twee kanten van het huis, zodat de lucht in een paar minuten ververst.
In de slaapkamer heb je allebei nodig. Laat 's nachts het rooster open of een raam op een kier, dan kan het vocht van je adem weg. Lucht 's ochtends tien tot vijftien minuten met het raam wijd open. In de winter is dat beter dan het raam de hele dag op een kier, want muren en meubels koelen dan nauwelijks af. Heb je mechanische ventilatie, zet die niet uit omdat je het zoemen hoort. Een lage stand is beter dan niets.
Condens op de ramen en schimmel voorkomen
Natte ramen op een winterochtend betekenen dat het vocht van de nacht geen kant op kon. Een randje condens onderaan een koud raam komt in de winter vaker voor. Druipt het van het glas of zie je het elke ochtend, dan is de luchtvochtigheid te hoog of ventileer je te weinig.
Veeg condens 's ochtends weg met een trekker of een droge doek, voordat het in de kit en het kozijn trekt. Zet kasten een paar centimeter van een buitenmuur af, zodat er lucht achter kan, en schuif ook het bed niet strak tegen een koude buitenmuur. Droog geen was in de slaapkamer en houd de deur dicht als er ernaast wordt gedoucht. Verschijnen er toch zwarte plekjes in een hoek of achter de kast, haal ze dan weg en zoek de oorzaak. Komen ze steeds terug, schakel dan de verhuurder of een vakman in.
Je beddengoed per seizoen
Een koele slaapkamer werkt alleen als het onder je dekbed warm genoeg is, en dat regel je met de warmteklasse. In Nederland loopt die van 1, het warmst, tot 4, het koelst. Klasse 3 is een allround dekbed voor een gemiddeld verwarmde kamer, klasse 2 is warm voor najaar en winter. Hoe je kiest, lees je in warmteklassen van een dekbed.
Wisselt de temperatuur in je slaapkamer sterk met de seizoenen, dan is een 4-seizoenen dekbed handig. Het bestaat uit een dun en een iets dikker deel. 's Zomers slaap je onder het dunne deel, in voor- en najaar onder het dikkere, en in de winter maak je ze met drukknopen aan elkaar. Heb je het snel warm, let dan ook op de tijk. De katoenen en bamboe dekbedden hebben een tijk die warmte en vocht makkelijker laat ontsnappen.
Vocht in je bed: luchten en een molton
Je lichaam geeft 's nachts warmte en vocht af, via je huid en je adem. Een deel daarvan trekt in je dekbed en je matras. Dat is normaal, maar overdag moet het er ook weer uit kunnen.
Maak je bed daarom niet meteen op als je opstaat. Sla het dekbed terug naar het voeteneind, zet het raam open en laat het bed luchten tot na het ontbijt. Schud het dekbed daarna op. Hang het op een droge dag af en toe buiten in de schaduw. Alle dekbedden bij Dreamrz zijn wasbaar, de meeste op 40 graden.
Een matras kun je niet wassen. Daarom leg je er een molton of matrasbeschermer op, die vocht en huidschilfers opvangt voordat ze in het matras trekken en zelf gewoon in de wasmachine kan. Het verschil tussen een molton en een waterdichte beschermer lees je in molton of matrasbeschermer. Is je matras dubbelzijdig, draai het dan af en toe om, zodat beide kanten de kans krijgen om te drogen.
Veelgestelde vragen
Wat is een goede luchtvochtigheid in de slaapkamer?
Vaak wordt 40 tot 60 procent aangehouden. 's Ochtends is het in een slaapkamer meestal vochtiger dan 's avonds, door het vocht van je adem. Komt het elke ochtend ruim boven de 60 procent uit, ventileer dan meer.
Is 20 graden te warm om te slapen?
Het ligt boven de 16 tot 18 graden die vaak wordt aangeraden, maar veel mensen slapen er prima bij. Lig je te woelen of word je klam wakker, zet de verwarming dan lager of kies een dekbed in een koelere warmteklasse.
Moet het raam 's nachts open?
Een raam op de kierstand of een open ventilatierooster is meestal genoeg om het vocht van de nacht af te voeren. Wijd open is in de winter niet nodig en maakt de kamer koud. Lucht 's ochtends wel even flink.
Hoe krijg ik de luchtvochtigheid in de slaapkamer omlaag?
Ventileer 's nachts en lucht 's ochtends kort maar wijd open. Droog geen was in de slaapkamer en zet kasten iets van de buitenmuur af. Blijft het te vochtig, dan kan er een bouwkundige oorzaak zijn en is een vakman de volgende stap.
Eén dekbed voor zomer en winter: met een 4-seizoenen dekbed pas je de warmte aan zonder een tweede dekbed op zolder. Je slaapt er 120 nachten op proef.
Bekijk de 4-seizoenen dekbedden →


